Sultan Kabus'un ülkesi Umman! Dr. Birol Başkan @bbnotdefteri ile Orta Doğu'nun perde arkası!

17 Eyl 2026

Yayın Özeti

Hediye Levent'in sunuculuğunda, konuk Dr. Birol Başkan'ın katılımıyla gerçekleşen yayında, Umman'ın modern tarihi, Sultan Kabus dönemi ve ülkenin bölgesel konumu ele alındı. Serinin üçüncü bölümünde, Umman'ın küçük bir ülke olmasına rağmen nasıl arabulucu ve barış elçisi rolü üstlendiği tartışıldı.

Dr. Birol Başkan, Sultan Kabus'u Osmanlı Padişahı II. Mahmut'a benzeterek, onun da modern devlet inşasını başlatan lider olduğunu vurguladı. Kabus'un 1970'te babası Said bin Teymur'a karşı İngilizlerin desteğiyle darbe yaparak iktidara geldiği, ancak Osmanlı'nın 100 yılda başardığı modernleşmeyi 50 yılda gerçekleştirdiği belirtildi. Petrol gelirleri, İngiltere ve İran'dan alınan askeri destek, Dofar isyanının bastırılması gibi faktörlerin bu hızlı dönüşümde etkili olduğu ifade edildi.

Umman'ın coğrafi ve kültürel olarak diğer Körfez ülkelerinden farklı olduğu, İbadi mezhebi sayesinde Sünni-Şii gerilimlerinden uzak kaldığı, bu nedenle İran, Suudi Arabistan ve batılı ülkelerle aynı anda iyi ilişkiler kurabildiği anlatıldı. Ülkenin arabuluculuk geleneğinin Arap Baharı'ndan çok öncesine dayandığı, İran-Amerika nükleer müzakerelerinde ve Yemen krizinde tarafsız kalarak etkili olduğu örneklerle açıklandı.

Soru-cevap bölümünde İngilizlerin bölgeyi bölme politikası, Şah'ın Umman'a sığınma talebi, Sultan Kabus sonrası iktidar devri ve Umman'da kadın hakları konuları ele alındı. Dr. Başkan, İngilizlerin Arap Yarımadası'nda bölünme yaratmadığını, var olan kabile çatışmalarını kendi çıkarları doğrultusunda yönlendirdiğini belirtti. Şah'ın Mısır'a giderek orada vefat ettiğini, Umman'ın sığınma talebini kabul etmediğini söyledi. Sultan Kabus'un vefatı sonrası kuzeni Heysem bin Tarık'ın sorunsuz şekilde iktidara geldiğini, Umman'ın otoriter bir sistem olduğunu ancak halkın Kabus'a derin bir bağlılık duyduğunu ifade etti. Kadın hakları konusunda Körfez ülkelerinde devlet eliyle yürütülen bir feminizm anlayışı olduğunu, tabandan gelen güçlü bir kadın hareketinin bulunmadığını aktardı.

Yayının sonunda Dr. Birol Başkan'ın YouTube kanalına abone olunması çağrısı yapıldı ve gelecek yayınlarda Türkiye'de feminist hareketler ve Cumhuriyet dönemi modernleşmesinin konuşulacağı belirtildi.

Youtube'ta aç

İzleyici yorumları

Bu yayın için izleyiciler toplamda 14 yorumda bulunmuş. 11207 defa izlenen yayın 307 kişi tarafından beğenilmiş.

Yorumların çoğu teşekkür, takdir ve iyi dilek ifadelerinden oluşuyor; bir kullanıcı yayının bölümlerini zaman damgalarıyla listelemiş, bir kullanıcı ise daha önce yayınlanan bir videonun neden kaldırıldığını sormuş.