Yayın Özeti

Hediye Levent'in sunuculuğundaki programda, konuk Kudret Emiroğlu ile Kırım Savaşı detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Sohbet, savaşın Osmanlı İmparatorluğu, Avrupa ve dünya politikası açısından önemi üzerine odaklanmıştır.

Kırım Savaşı'nın (1853-1856) Osmanlı'nın 19. yüzyılda kazandığı tek savaş olduğu, ancak bu zaferin İngiltere ve Fransa'nın ittifakı sayesinde elde edildiği vurgulanmıştır. Savaşın en önemli sonuçlarından birinin 1856 Islahat Fermanı olduğu ve bu fermanın Osmanlı modernleşme tarihinde kilit bir rol oynadığı belirtilmiştir. Savaşla birlikte Osmanlı'nın Avrupa devletler sistemine dahil edildiği ifade edilmiştir.

Kudret Emiroğlu, Kırım Savaşı'nın İngiltere açısından da ilklerin savaşı olduğunu anlatmıştır. Telgraf ve tren gibi teknolojilerin yoğun kullanıldığı, fotoğraf ve gazete haberciliği sayesinde kamuoyunun savaşı anlık takip ettiği ilk savaş olduğunu belirtmiştir. Bu durumun İngiltere'de savaş karşıtı muhalefeti güçlendirdiği ve parlamenter demokrasinin gelişimine katkı sağladığı ifade edilmiştir.

Osmanlı modernizminin 1839 Tanzimat Fermanı ile değil, II. Mahmud döneminde 1820'lerde başladığı vurgulanmıştır. Modernizmin, liyakat sahibi mektepli bir bürokrasi yaratma çabası olduğu ve devleti kurtarmak için bir zorunluluk haline geldiği anlatılmıştır. Ancak paşaların kendi çıkarları (rüşvet, himaye) ile modernleşme hedefleri arasında ciddi bir çelişki yaşadığı ifade edilmiştir.

Savaşın gündelik hayata etkileri arasında İstanbul'a gelen Avrupalıların etkisiyle otel, restoran, kafe kültürünün gelişmesi; sofra adabının (masa, sandalye, çatal-bıçak) değişmesi; tiyatro, bale gibi sanatların yaygınlaşması; belediye hizmetlerinin (kanalizasyon, yol, aydınlatma) başlaması sayılmıştır. Basının gelişmesi ve kamuoyu oluşumu da bu dönemin önemli kazanımları arasında yer almıştır.

Programda ayrıca Kuleli Vakası, Mecelle, vergi sistemi, kölelik ve gayrimüslimlerin askere alınması gibi konulara da değinilmiştir. Kırım Savaşı'nın kültürel mirası olarak Katibim türküsü ve Sivas Polis Marşı örnek gösterilmiştir. Programın sonunda izleyicilerden gelen sorular yanıtlanmıştır.