Yayın Özeti

Hediye Levent, Suriye'nin kuzeydoğusundaki son gelişmeleri, özellikle Kürtlerin durumunu ve Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi'nin (IKBY) rolünü değerlendirmek üzere gazeteci Arzu Yılmaz'ı ağırlıyor. Yayın, IKBY'nin, özellikle Mesut Barzani liderliğindeki KDP'nin, Suriye'deki krizdeki arabuluculuk çabaları ve Kürt gruplar arasındaki ilişkilerin dönüşümü üzerine odaklanıyor.

Arzu Yılmaz, konuşmaya Suriye'deki güncel durumu anlatarak başlıyor: İlan edilen 4 günlük ateşkese rağmen sahada tam bir ateşkesin sağlanamadığını ve önümüzdeki kritik saatlerde, özellikle 26 Ocak Kobani'nin IŞİD'ten kurtuluş yıldönümü arifesinde, Kobani'ye yönelik bir saldırı beklentisi olduğunu belirtiyor. Bu bağlamda, IKBY'nin rolünün öncelikle sivillerin hayatını korumak ve olası bir saldırının önüne geçmek olduğunu vurguluyor.

IKBY'nin Rojava (Suriye'nin kuzeydoğusu) ile ilişkisinin 2012'ye uzanan bir tarihsel arka planı olduğunu anlatıyor. 2014 IŞİD saldırıları sırasında tüm Kürt silahlı grupların ilk kez ortak savunma yaptığı momentin önemine dikkat çekiyor. 2019'dan itibaren, özellikle Nisan 2023'teki Kürt Ulusal Kongresi ile birlikte, IKBY ile Kuzeydoğu Suriye Özerk Yönetimi arasında siyasi ve askeri bir ittifak oluştuğunu ve Mesut Barzani'nin şu anki arabuluculuk faaliyetlerinin bu ittifak zemininde yürüdüğünü ifade ediyor.

Barzani'nin arabuluculuk hedeflerini üç aşamada özetliyor: 1) Sivillerin hayatını garanti altına almak, 2) Kalıcı bir ateşkes ve saldırmazlık için uluslararası bir garantör bulmak, 3) Bölgedeki mevcut askeri ve siyasi yapıyı koruyacak bir entegrasyon süreci sağlamak. Ancak, Kobani'ye bir saldırı olması halinde tüm dengelerin değişebileceğini belirtiyor.

Peşmerge'nin resmi olarak Suriye'ye konuşlanmasını, bunun Suriye'ye karşı savaş ilanı anlamına geleceği için gerçekçi bulmuyor. Bunun yerine, fiili dayanışmanın farklı kanallardan sürebileceğini ima ediyor.

Tartışma, Suriye'deki gelişmelerin sadece bir Kürt meselesi olmadığı, daha büyük bir bölgesel stratejinin (ABD-İran gerilimi, İsrail'in güvenlik endişeleri) parçası olduğu yönünde genişliyor. SDG'nin (Suriye Demokratik Güçleri) aslında ABD'nin IŞİD'e karşı kurduğu bir yapı olduğu ve dağılmasının arkasında daha geniş jeopolitik tercihlerin yattığı vurgulanıyor.

Son bölümde, Rojava'daki kayıpların Kürt siyasi hareketi içinde bir sorgulamaya ve yeni siyasal arayışlara yol açabileceği, ayrıca Kürtler arasında son 30 yıldır göç, ticaret, medya ve ortak tehditler yoluyla güçlenen bir kitlesel yakınlaşma ve dayanışma hali olduğu ifade ediliyor. Ancak, bunun somut bir siyasi birliğe dönüşüp dönüşmeyeceğinin önümüzdeki sürece bağlı olduğu belirtiliyor. Program, önümüzdeki iki günün Kobani için kritik önemi vurgulanarak sona eriyor.