Orta Doğu kaynarken gündem Kıbrıs'ta çözüm! Peki bu defa mümkün mü? Suat Delgen ve Nazar Erişkin
Yayın Özeti
Hediye Levent'in sunuculuğunda, güvenlik ve dış politika analisti Suat Delgen ile Lefkoşe'de yaşayan gazeteci Nazar Erişkin'in katılımıyla Kıbrıs'taki son gelişmeler ele alındı. Program, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'in Kıbrıs ziyareti ve bu ziyaretin ardından yaşanan diplomatik hareketlilik üzerine odaklandı.
Guterres'in ziyaretinde yeni bir plan sunmadığı, taraflara güven artırıcı önlemler almaları ve bir metodoloji belirlemeleri çağrısında bulunduğu aktarıldı. Ziyaretin, 5+1 formatında yeni bir çoklu konferansın toplanmasına zemin hazırlamak amacı taşıdığı ancak bunun için ön koşulların olduğu belirtildi. Özellikle Rum liderliğinin Crans-Montana sürecinin kaldığı yerden devam etme isteğine karşılık, Guterres'in daha temkinli bir yaklaşım sergilediği ve sürecin Lefkoşa'da başlaması gerektiğini vurguladığı ifade edildi.
Avrupa Birliği'nin Kıbrıs konusundaki taraflı tutumu ve bu kapsamda atanan yeni temsilcinin adayı ziyaret etmesi, KKTC Dışişleri Bakanlığı'nın sert tepkisine neden oldu. Yayında, bu tepkinin Türkiye'nin genel politikalarıyla ne kadar örtüştüğü ve Türkiye-AB ilişkilerinin Kıbrıs dosyasındaki etkisi tartışıldı. Türkiye'nin kamuoyuna yansıyan iki devletli çözüm vurgusuna rağmen, BM çatısı altında yürütülen müzakerelere verdiği desteğin ve fiili tutumunun bu söylemle çelişkili olduğu değerlendirildi.
Programda ayrıca, İsrail ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi arasındaki askeri işbirliğinin boyutları ele alındı. İsrail'in Kıbrıs'taki askeri varlığının ve ortak tatbikatların Türkiye'yi tedirgin ettiği ancak bölgesel dengeler ve enerji hatlarının güvenliği açısından Türkiye-İsrail arasında bir normalleşmenin kaçınılmaz olduğu belirtildi. Bu sürecin, İsrail'deki olası hükümet değişikliğiyle hız kazanabileceği ifade edildi. Öte yandan, Kıbrıs'ın Doğu Akdeniz'deki enerji kaynaklarının Avrupa'ya taşınmasında kilit bir rol oynayabileceği ve bu nedenle adanın istikrarının tüm bölge için önem taşıdığı vurgulandı.
İzleyici yorumları
Bu yayın için izleyiciler toplamda 83 yorumda bulunmuş. 7430 defa izlenen yayın 355 kişi tarafından beğenilmiş.
Yorumların özeti şu şekildedir:
- İzleyiciler, KKTC'nin Türkiye ile bağlantısının (YHT, otoyol tüneli gibi) ve tanıtımının yetersiz olduğunu, bu konuların daha fazla tartışılması gerektiğini belirtmiş.
- Bazı izleyiciler, yayında adanın tamamının AB toprağı olduğu ifadesini sert şekilde eleştirmiş, bunun yanlış ve yanıltıcı olduğunu, KKTC'nin ayrı bir devlet olduğunu vurgulamış.
- Kıbrıs sorununun çözülemeyeceğine dair karamsar yorumlar yapılmış; bazıları Türklerin lehine bir anlaşma olmayacağını, bazıları ise sorunun hiç çözülmek üzere tasarlanmadığını iddia etmiş.
- Milliyetçi ve sert tepkiler de mevcut; bazı izleyiciler, yayına katılanların Türk milleti hakkında konuşma yetkisi olmadığını savunmuş, Kıbrıs'ın Türk vatanı olduğunu ve toprak tavizi verilmemesi gerektiğini dile getirmiş.
- Rum tarafına ve uluslararası aktörlere (AB, BM, ABD, İngiltere) güvensizlik ifade edilmiş; Rumların ve Batı'nın oyunlarına gelinmemesi gerektiği söylenmiş.
- Bazı yorumlar, Türkiye'nin Kıbrıs'taki askeri varlığının ve garantörlüğünün önemine dikkat çekmiş; Türk askeri olmasaydı bu konuşmalar yapılamazdı gibi ifadeler kullanılmış.
- Yayının içeriğiyle ilgili olumlu geri bildirimler de var; katılımcılara (Hediye Levent, Nazar Erişkin, Suat Delgen) teşekkür edilmiş, detaylı ve öğretici bulunmuş.
- Bazı izleyiciler, yayında geçen konuların (örneğin İsrail-Güney Kıbrıs işbirliği, ABD/İngiltere'nin rolü) daha derinlemesine ele alınmasını istemiş.
- Siyasi eleştiriler de mevcut; özellikle AKP hükümetinin Kıbrıs politikası pasif ve edilgen olmakla suçlanmış, bazıları ise Erdoğan'ı sert şekilde eleştirmiş.
- Son olarak, bazı izleyiciler yayının bir bölümünde ses kalitesi veya bağlantı sorunları yaşadığını belirtmiş; bir izleyici, Nazar Hanım'ın konuşmasını daha çok dinlemek istediğini ifade etmiş.
Abeer Naeseh Ahmed Ebu Saleh Ahmed Javid Türkoğlu Prof. Dr. Ahmet Sözen Ali Ergin Demirhan Ali İhsan Varol Dr. Ali Semin Amberin Zaman Arif Keskin Arzu Akgün Doç. Dr. Arzu Yılmaz Aydın Selcen Aydın Sezer Dr. Aysuda Kölemen Ayşe Çavdar Bahadır Çelebi Dr. Banu Dalaman Barçın Yinanç Behlül Özkan Dr. Betül Doğan Akkaş Dr. Birgül Demirtaş Dr. Birol Başkan Burcu Özkaya Doç. Dr. Can Ertuna Canan Güllü Canan Tan Doç. Dr. Candan Badem Cansel Tan Celal Karadoğan Cengiz Çandar Cengiz Erdinç Cengiz Özdemir Dr. Ceren Ergenç Ceren İskit Ceren Sungur Cihan Kılıç Prof. Dr. Çağdaş Üngör Çağla Üren Prof. Dr. Çiler Çilingiroğlu Dalia Ziada Deniz Tunç Kalyoncu Dr. Derya Göçer Dilan Yılmaz Emin Eliçin Dr. Erkan Konyar Prof. Dr. Esin Davutoğlu Şenol Faik Bulut Faruk Bildirici Prof. Dr. Fatih Erkoçoğlu Ferunuş Soltani Feyza Gümüşlüoğlu Gizem Aslantepe Gökhan Çinkara Gökhun Göçmen Gönül Tol Dr. Gül Pulhan Hacer Foggo Doç. Dr. Hakan Güneş Hale Gönültaş Prof. Dr. Hamit Bozaslan Hilal Köylü Hülya Arslan Dr. Hürcan Aslı Aksoy Hüsnü Mahalli Işın Eliçin Doç. Dr. İkbal Dürre İlay Aksoy Prof. Dr. İlhan Uzgel İslam el-Zant İslam Özkan Prof. Dr. İsmail Gezgin Dr. Kerem Gülay Kubilay Kaptan Kudret Emiroğlu Dr. Mayada Kamal Eldeen Mehmet Akif Koç Mehmet Alaca Prof. Dr. Mehmet Azimli Mehmet Berk Yaltırık Prof. Dr. Meliha Altunışık Doç. Dr. Meltem Doğan Alparslan Muhammet Yücel Muin Naim Murat Özçelik Murat Türkeş Prof. Dr. Mustafa Hamdi Sayar Mustafa Özdemir Mühdan Sağlam Namık Tan Nazar Erişkin Doç. Dr. Nazım Cafersoy Nebahat Tanrıverdi Prof. Dr. Necmi Karul Nesrin Nas Nevşin Mengü Nilgün Arısan Eralp Nimet Kıraç Oğul Tuna Oğuzhan Çağlıyan Özer Sencar Özkan Öztaş Özlem Ertan Perwer Armed Peyman Aref Rahim Farzam Ramazan Bursa Prof. Dr. Recai Tekoğlu Redhwan El Khutabi Reza Talebi Ruşen Takva Sadık Usta Sarkis Kassargian Savaş Porgham Selim Sezer Dr. Selin Nasi Prof. Dr. Serhat Erkmen Serhat Uçak Dr. Serkan Keçeci Sibel Karadağ Prof. Dr. Sinem Akgül Açıkmeşe Soli Özel Töre Sivrioğlu Doç. Dr. Tuğçe Ersoy Ceylan Dr. Tuğçe Tezer Prof. Dr. Turgay Kurultay Doç. Dr. Yasin Atlıoğlu Yaşar Halit Çevik Yaşar Yılmaz Yektan Türkyılmaz Yiğit Göktuğ Yusuf El Şerif Yusuf Kanlı Prof. Dr. Zekeriya Kurşun